مؤذن از همان آغاز اسلام جايگاه مخصوصي داشته، همچنانكه "بلال" در زمان پيغمبر اكرم (صلی الله علیه وآله) بر بلندترين بامهاي منازل يا بر روي استوانهاي ميرفت و اذان ميگفت؛ ولي در كل ميتوان گفت: فكر اينكه مؤذن در محل مرتفعي اذان بگويد، مسلمين را بر اين داشت تا براي مؤذن جايگاه مخصوصي كه بلندتر از مسجد، متصل يا نزديك به آن باشد بسازند، تا هميشه در آنجا اذان بگويد. از این رو برای مسجد گلدسته یا مناره ساخته شد.
ظاهرا مناره كمي پس از ظهور مساجد به وجود آمد؛ ولي ميتوان دوران ظهور آن را در عصر اموي دانست. به طوريكه از متون تاريخي برميآيد، ظاهرا اولين ماذنه ای كه به شكل منارههاي فعلي ساخته شده، ماذنه مسجد جامع "بصره" بود كه آن را "زياد بن ابيه" در سال"44" يا "45" هجري در موقعي كه از طرف "معاويه" والي آنجا بود بنا نمود. (1) "سمهودی" معتقد است در خانه "عبدالله بن عمر" که سمت قبله مسجد قرار داشت ستونی وجود داشت که بلال بالای ان رفته و اذان میگفت. (2) البته این ماذنه ستون بوده است نه مناره.
دومين مؤذنهاي كه در سرزمينهايي كه مسلمين آن را فتح كردند ساخته شد، مناره جامع "عمرو" در "فسطاط" "مصر" است كه "معاويه" در سال 53 هجري به والي خود "مسلم بن مخله" دستور داد تا براي مسجد مزبور چهار گلدسته بسازد.
"مقریزی" مینویسد: "معاویه" دستور داد تا صومعههائی برای اذان گفتن بسازند والی او "مسلمه" در چهارگوشه مسجد جامع چهار صومعه ساخت و از جادهای كه در خارج مسجد بود پلكانی قرارداد تا مؤذن از آنجا بالا رود و اذان بگوید.(3)
سومین مناره مساجد در اسلام را "ولید بن عبدالملک" در سال "87" هجری قمری بر مسجد جامع "دمشق" اضافه کرد، مناره "مسجدالنبی" نیز در همان سال ها توسط "عمربن عبدالعزیز" ساخته شده است. (4)
چهارمین مناره، مسجد پیغمبر اكرم (صلی الله علیه و آله) در "مدینه" است كه آنرا "عمر بن عبدالعزیز" در سال "88" هجری هنگامیكه از طرف "ولیدبن عبدالملك" عامل "مدینه" و "مكه" بود بنا نمود. (5) مؤذنه پنجم در جامع "قصبه" در "رمله" كه از آبادیهای "فلسطین" است ساخته شده ، این منارهها را "هشام بن عبدالملك" بنا نمود كه خراب شد و مجدداً در سال "100" هجری بنا گردید. (6)
مؤذنه ششم، مؤذنه جامع "قیروان" در "تونس" است كه آنرا "هشام بن عبدالملك" در سال "105" هجری به وسیله عاملش "بشربن صفوان" بنا نمود.(7)
مؤذنه هفتم ، مؤذنه "مسجدالحرام" در "مكه" است كه به سال 130 هجری آنرا "منصور دوانیقی" بنا نمود. (8) هشتمین مؤذنه منارههای "باب اسلام" و "باب علی" و مناره "ضروره" در "مسجدالحرام" در "مكه" میباشد كه به امر "مهدی عباسی" در سال "167" هجری ساخته شد.(9)
مؤذنه نهم مناره جامع "قرطبه" میباشد كه آنرا "هشام بن عبدالرحمن" در سال "180" هجری ساخته و در سال "340" هجری "ناصر بن عبدالرحمن" آنرا خراب كرد و صومعه دیگری به جای آن بنا نمود. (10) مؤذنه دهم ، مؤذنه "باب الزیاره" "مسجدالحرام" در "مكه" است كه به سال "384" هجری به دستور "معتصم عباسی" ساخته شد.(11)